; دیگر هیچ گاه از سردرد رنج نبرید + انواع سردرد و پیشگیری از میگرن
بیماری ها

سردرد و درمان خانگی آن

حالت شب

همه ما سردرد را تجربه کرده‌ایم. سردرد‌ها می‌توانند شدید یا خفیف باشند و همه یا قسمتی از سر را درگیر کنند. چیزی که ممکن است درباره سردرد‌ها ندانید این است که انواع مختلف سردرد از عوامل مختلفی ناشی می‌شود و شما صرف نظر از این ‌که مستعد ابتلا به کدام‌یک از شایع ‌ترین انواع سردرد هستید با شناختن عوامل ایجاد کننده آن‌ ها می‌توانید دردتان را تسکین دهید.

سردرد چیست؟

سردرد، به وجود درد در ناحیه سر، صورت و گردن گفته میشود. سردرد یکی از شایع ترین سندرمهای درد در انسان است. سردرد یک علامت است و میتواند به دلیل بیماری های مختلف ناحیه سر و گردن و حتی قسمتهای دیگر بدن ایجاد شود.

سردرد چیست؟

انواع سردرد

سردردها به دو نوع سردرد های اولیه و ثانویه تقسیم میشوند

سردردهای اولیه: سردرد اولیه می تواند ناشی از حساسیت بیش از حد به درک درد باشد. زمانی می‌گوییم سردرد اولیه اتفاق افتاده که این سردرد علامتی از بیماری دیگری نباشد و بدون بیماری زمینه‌ای اتفاق افتاده باشد. در توضیح علل سردرد، عواملی مانند فعالیت‌های شیمیایی که در مغز اتفاق می‌افتد، اعصاب و عروق خونی که در جمجمه هستند، ماهیچه‌های سر و گردن یا ترکیبی از این عوامل می‌توانند در ایجاد سردرد‌های اولیه نقش داشته باشند. بعضی از افراد ممکن است ژن هایی داشته باشند که آنها را بیشتر مستعد ابتلا به سردرد‌های اولیه کند.

  • سردرد خوشه‌ای: یکی از دردناک‌ترین انواع سردرد‌ که ممکن است در طول شب از شدت درد بیمار را بیدار کند. درد می‌تواند در یک سمت سر یا اطراف یک چشم باشد.
  • میگرن همراه با اورا: به میگرن معمول که بعد از اختلال حسی رخ می‌دهد، میگرن اورا گفته می‌شود. این اختلالات شامل فلش‌های نوری، نقاط کور، تغییرات دیگر بینایی یا حس مورمور شدن در دست و صورت می‌شود.
  • سردرد‌های تنشی: رایج‌ترین سردردی که همچنان دلایل آن به خوبی شناخته نشده است. سردرد تنشی یک درد پراکنده‌ی خفیف تا متوسط است که غالبا به صورت حس بسته شدن یک کمربند دور سر توصیف می‌شود.
  • گونه‌ای از سردرد که مثل سردرد خوشه‌ای یا پاروکسیسمال همی‌کرانیا می‌باشد.

علاوه بر عوامل بالا دسته‌ی کوچکی از سردرد‌های اولیه هستند که شیوع کمتر و ویژگی‌های مجزایی دارند. از جمله این ویژگی‌ها طول غیر معمول سردرد یا دردی است که همراه با یک فعالیت خاص باشد. با وجود اینکه این سردردها در دسته‌ی سردرد‌های اولیه هستند اما هر کدام می‌توانند از علائم بیماری زمینه‌‌ای دیگری باشند. این سردردها شامل این موارد هستند:

  • سردردهای مزمن روزانه (میگرن مزمن یا سردردهای تنشی مزمن)
  • سردرد‌های که در حین یا پس از سرفه به وجود می‌آیند.
  • سردردهایی که همراه با فعالیت‌های ورزشی یا پس از آن ایجاد می‌شود.
  • سردردهایی که ناشی از رابطه‌ی جنسی هستند که در طول رابطه به هنگام ارگاسم یا پس از آن ایجاد می‌شود.

بعضی از سردردهای اولیه هستند که عامل شروعشان می‌تواند فاکتورهایی وابسته به سبک زندگی باشد، مثل:

  • مصرف الکل، مخصوصا شراب قرمز زمانیکه جزئی از سبک زندگی باشد، می‌تواند از علل ابتلا به سردرد اولیه باشد.
  • مصرف روتین بعضی از غذاها مثل گوشت‌های فراوری شده که نیترات‌دار هستند.
  • ضعف بدنی نیز می‌تواند از عوامل سردردهای اولیه باشد.
  • عدم مصرف مناسب و به جای وعده‌های غذایی ممکن است از دلایل سردرد باشد.
  • وجود استرس می‌تواند از علت‌های ابتلا به سردرد اولیه باشد.
  • با کمبود خواب یا تغییر در برنامه خواب نیز ممکن است دچار سردرد شوید.

انواع سردرد

سردرد های ثانویه

زمانی می‌گوییم به سردرد ثانویه دچار شدیم که سردرد فعلی ناشی از بیماری دیگری باشد. در واقع سردرد ثانویه از علائم بیماری‌هایی است که می‌توانند اعصاب حساس به درد را فعال کنند. علل زیادی با طیف متغیری از شدت درد، می‌توانند موجب سردردهای ثانویه شوند. دلایل احتمالی سردردهای ثانویه به شرح زیر می‌باشد:

  • سینوزیت حاد: عفونت، التهاب و تورم در حفره‌ها و سینوس‌های بینی و اطراف آن
  • پارگی عروق: دایسکشن کاروتید یا مهره‌ای
  • لخته‌ی خونی
  • آنوریسم مغزی: برآمدگی سرخرگی مغزی، این برآمدگی مثل توتی است که از ساقه آویزان باشد و امکان پارگی یا نشتی نیز دارد.
  • اختلال ساختاری عروق مغزی AVM: اختلال ساختاری به صورت یک کلاف که سرخرگ‌ها و سیاهرگ‌ها به هم متصل می‌شوند. در اینصورت اعمال حیاتی مختل می‌شوند.
  • تومور مغزی: توده یا رشد غیر طبیعی سلول‌های مغزی است.
  • مسمومیت با کربن مونوکسید: در صورتی که درصد کربن مونوکسید هوا افزایش یابد، گلبول‌های قرمز بدن کربن مونوکسید را جایگزین اکسیژن می‌کنند که می‌تواند موجب آسیب بافتی جدی و حتی مرگ شود.
  • اختلال ساختاری کیاری: مشکلات ساختاری در پایه‌ی جمجمه، در واقع گسترش بافت مغز به کانال نخاعی که به آن فشار وارد می‌کند.
  • آسیب و صدمه: هرگونه حادثه منجر به جراحت که عملکرد مغز را تحت تاثیر قرار می‌دهد.
  • دهیدراسیون یا کم آبی: زمانی که آبی که بدن از دست می‌دهد، بیش از آب مصرفی باشد و بدن برای عملکرد طبیعی خود آب لازم را نداشته باشد.
  • مشکلات دندانی
  • عفونت گوش میانی: ممکن است عامل آن باکتری یا ویروس باشد. عفونت گوش باکتریایی معمولا دردناک است.
  • انسفالیتیس (عفونت مغزی): عفونت مغزی دلایل زیادی دارد، که رایج‌ترین علت آن عفونت‌های ویروسی می‌باشد. انسفالیتیس گاهی ممکن است باعث به‌ وجود آمدن علائم شبه آنفولانزا مثل تب یا سردرد شود، همچنین می‌تواند باعث افکار گیج‌کننده، تشنج، اختلال حسی یا حرکتی شود.
  • التهاب عروقی: عفونتی است که در غشای سرخرگ‌ها اتفاق بیافتد.
  • گلوکوما (آب سیاه): اغلب زمانی اتفاق می‌افتد که فشار چشم بالا باعث آسیب به عصب اپتیک شود.
  • خماری
  • فشار خون بالا
  • آنفولانزا
  • خونریزی داخل قاعده‌ی مغز: تجمع خون در جمجمه که غالبا در اثر پارگی رگ خونی رخ می‌دهد.
  • عوارض داروهایی که برای درمان بیماری‌های دیگر استفاده می‌شود.
  • مننژیت: در واقع عفونت مننژ(پرده‌ی پوشاننده‌ی مغز و نخاع) است.
  • گلوتامات مونو سدیم (MSG)
  • مصرف بی رویه‌‌ی مسکن‌ها
  • اختلال و حمله پانیک: اپیزود‌های ناگهانی ترس شدید که محرک آغازی واکنش‌های فیزیکی مختلفی هستند، که هیچ خطر یا عامل واقعی برای آن وجود ندارد. همچنین فرد حس می‌کند کنترل خود را از دست داده و حمله‌ی قلبی و یا حتی حس مرگ به وی دست داده‌ است.
  • سردرد‌های ناشی از فشار خارجی مثل سردردی که ناشی از فشار حاصل از جسم سنگین باشد مثل کلاه ایمنی سنگین
  • سودو تومور مغزی(تومور کاذب): زمانی که به دلیل نامشخصی فشار داخل مغزی افزایش یابد و علائم تومور را داشته باشیم در حالی که در واقع توموری وجود ندارد.
  • سکته: سکته زمانی رخ می‌دهد که خون‌رسانی به بافت مغز متوقف شود یا در روند اکسیژن‌رسانی و عرضه‌ی مواد مغذی به بافت مغز، اختلال ایجاد شود که در طی چند دقیقه سلول ها به سمت مرگ پیش می‌روند.
  • توکسوپلاسموزیس: بیماری که در نتیجه عفونت با توکسوپلاسما گُنِدی ایجاد می‌شود. این عفونت در اثر خوردن گوشت آلوده‌ی نپخته، قرار گرفتن در معرض مدفوع عفونی گربه، انتقال از مادر به جنین در حین بارداری منتقل می‌شود.
  • نورالژیای عصب سه قلو: دردی مزمن که عصب تری‌ژمینال را تحت تاثیر قرار می‌دهد. این عصب حس صورت را به مغز می‌برد.
  • سردردهای معروف به بستنی(ice cream) که با عنوان مغز یخ زده شناخته می‌شود.
  • سردردهای اسپینال(ستون فقرات) که می‌تواند به خاطر کاهش فشار یا حجم مایع نخاعی باشد یا حتی به دلیل بیهوشی از ناحیه‌ی ستون فقرات رخ دهد.

سردرد های ثانویه

برای چه سردرد هایی باید به پزشک مراجعه کرد؟

  • سردرد به طور ناگهانی شکل می گیرد و بسیار شدید و انفجاری است.
  • نخستین سردرد شدید در زندگی شما محسوب می شود که در انجام فعالیت های روزانه اختلال ایجاد می کند.
  • پس از انجام فعالیت هایی مانند کار با وزنه، ایروبیک، دویدن، یا رابطه جنسی دچار سردرد می شوید.
  • اگرچه به طور مرتب دچار سردرد می شدید، اما این سردرد از همیشه بدتر بوده است.
  • سردرد پس از گذشت 24 ساعت شرایط وخیم‌تری پیدا کرده است.
  • سردردی که با یک آسیب سر رخ می دهد.
  • به همراه سردرد نشانه های دیگری مانند تب، گرفتگی گردن، تهوع، و استفراغ را تجربه می کنید.
  • به همراه سردرد با اختلال در گفتار، تغییر در بینایی، مشکلات حرکتی در دست ها و پاها، از دست دادن تعادل، گیجی، یا از دست دادن حافظه مواجه هستید.
  • سردرد شدید است و تنها یک چشم قرمز شده است.
  • سابقه ابتلا به سرطان و یک سردرد جدید را دارید.
  • مدتی است به طور مرتب دچار سردرد می شوید، به ویژه اگر بالای 50 سال سن دارید.
  • به همراه سردرد با مشکلاتی در بینایی مواجه هستید و هنگام جویدن با درد مواجه می شوید، یا وزن از دست می دهید.
  • سیستم ایمنی بدن شما به واسطه بیماری، مانند عفونت HIV، یا مصرف دارو، مانند داروهای مورد استفاده در شیمی درمانی و استروئیدها، تضعیف شده است.

میگرن چیست؟

میگرن یکی از علل بسیار شایع و شاید شایعترین نوع سردرد مکرر است، بیماری میگرن در زنان شایع تر است در اکثر مبتلایان به میگرن سابقه خانوادگی ابتلا به سردرد وجود دارد. سردردهای میگرنی معمولاً در سن بلوغ شروع می شود و در سن بالای 50 سال از بین می رود. سردرد میگرنی غالباً یکطرفه و ضربان دار است و چند ساعت تا چند روز طول می کشد. دردهای میگرنی گاهی با حالت تهوع و استفراغ همراه است. اکثر افراد مبتلا به میگرن در زمان حمله سردرد دچار ناراحتی از نور و صدا می شوند و تمایل دارند که در یک اطاق ساکت و تاریک استراحت کنند در این حالت روشن کردن چراغ یا ایجاد صدای ناگهانی می تواند باعث بدتر شدن سردرد شود. تعییرات هورمونی روی میگرن موثر است و عواملی مثل قاعدگی، بارداری و قرص های هورمونی ضد بارداری معمولاً باعث بدتر شدن میگرن می شود. عواملی مثل گرسنگی، کم خوابی، خستگی، استرس های روحی،
ورزش های سنگین، غذاهای خاص (قهوه، شکلات، پنیر مانده، آجیل، مشروبات الکلی) و بوهای خاص (بوی سیگار و عطر) می تواند باعث شروع حمله میگرن شود. یک نکته جالب در مورد استرس آن است که نه فقط وجود استرس بلکه رفع شدن ناگهانی استرس نیز می تواند باعث ایجاد حمله میگرن شود . میگرن در همه افراد به یک صورت تظاهر نمی کند بلکه انواع مختلفی از میگرن وجود دارد که آنها را مرور می کنیم:

میگرن چیست؟

 میگرن کلاسیک: در میگرن کلاسیک همیشه علائم بصری مشخصی قبل از شروع سردرد بروز می کند که مشخصه این نوع خاص میگرن است. مهمترین این علائم یک لکه سیاه رنگ در روبروی فرد است که به تدریج بزرگ می شود و به سمت حاشیه میدان بینایی فرد کشیده می شود. این لکه معمولاً با جرقه های نوری به صورت خطوط زیگزاگی براق لزران احاطه شده است. این علامت نشانه مشخص و مهم در تشخیص این نوع میگرن است. از دیگر نشانه ها تاریک شدن یک سمت میدان بینایی است که فرد یک سمت خود را واضح نمی بیند. این علائم چشمی بین 10 تا 20 دقیقه طول می کشد و یک ساعت بعد محو می شود به تدریج با محو شدن علائم بصری و گشاد شدن جبرانی عروق مغزی سردرد ضربان دار یکطرفه ایجاد می شود که با حالت تهوع و ترس از نور و صدا همراه است. سردرد معمولاً بعد از چند ساعت بهبود می یابد.

میگرن معمولی: این نوع میگرن که شایع ترین نوع میگرن است معمولاً با علائم چشمی همراه نیست اما ممکن است درد آن در اطراف یا دور چشم ها احساس شود در میگرن معمولی سردرد لزوماً یکطرفه نیست و ممکن است درد در تمام سر احساس شود . حمله میگرن معمولی اغلب ظرف چند ساعت تا چند روز بهبود می یابد .

  معیار تشخیص میگرن موارد زیر است: سردرد یکطرفه ، کیفیت ضربان دار، شدت متوسط تا شدید، تشدید سردرد با راه رفتن و انجام فعالیتهای روزمره که حداقل یکبار موارد تهوع و استفراغ یا هر دو و یا ترس و گریز از نور یا صدا را دارد. سردرد میگرنی در عرض 4 تا 72 ساعت بهبود می یابد اما امکان دارد 1 تا 2 هفته هم به طول بینجامد .

پیشگیری از میگرن: سعی کنید دریابید که چه عواملی میگرن شما را بدتر می کند. عوامل تشدید کننده میگرن را از رژیم غذایی خود حذف کنید، ورزشهای منظم داشته باشید، رژیم غذایی سالم اختیار کنید، سطح قندخون را در یک وضعیت مناسب نگه دارید، مصرف الکل را قطع کنید، از استرس بپرهیزید، استراحت ، وانهادگی و خواب کافی داشته باشید. اگر از درد مزمنی در ناحیه گردن و پشت خود رنج می برید به پزشک مراجعه کنید.

پیشگیری از میگرن

  توصیه هایی برای پیشگیری: به هنگام بروز اولین نشانه های حمله میگرنی

  • روی سر خود یک پارچه سرد یا کیسه یخ بگذارید، یا به صورت خود آب خنک بزنید.
  • چند ساعت در یک اتاق تاریک و آرام دراز بکشید .
  •  دو عدد بالش در دو طرف سر خود بگذارید تا سرتان تکان نخورد .
  • استراحت کنید و در صورت امکان بخوابید .
  • صدا، نور و بوها خصوصاً بوی سیگار و غذا را به حداقل برسانید .
  • از مطالعه خودداری کنید .
  • در بین حملات ورزش کنید تا آمادگی جسمانی مناسبی داشته باشید .
  • به هنگام حمله، رانندگی نکنید و از کار با وسایل و ماشین های خطرناک خودداری کنید .
  • انجام تمرینات یوگا و ورزش

کلام آخر

ممنونم که تا آخر این مقاله با ما همراه بودید.امیدواریم بیشتر با سردرد و انواع آن آشنا شده باشید و از ان بهره مند شده باشید.اگر تجربه ای در این باره دارید با ما به اشتراک بگذارید.

امتیاز دهید
دکمه بازگشت به بالا